Gaa na ọdịnaya

Asụsụ Luang

Shí Wikipedia, njikotá édémédé nke onyobulạ

 

Luang, makwaara dị ka Literi Lagona (Letri Lgona), bụ asụsụ Austronesia a na-asụ na agwaetiti Leti na agwaetiti Babar dị na Maluku, Indonesia.  Ọ nwere njikọ chiri anya na asụsụ Leti gbara agbata obi, yana 89% na-ekekọrịta okwu bụ isi.

Ọmụmụ ụdaolu

[dezie | dezie ebe o si]

Mkpụrụ okwu

[dezie | dezie ebe o si]
Labial Dental/

Alveolar
Dorsal Glottal
Plosive voiceless p k ʔ
voiced d ɡ
Fricative f s h
Nasal m n
Trill r
Lateral l
Approximant w j
  • Palatalization na labialization [j, w] n'etiti ụda nwere ike ime mgbe ụda glide /w, j/ bu ụzọ.
  • /ɡ/ nwere ike ịnụ dị ka [ɣ] n'efu.
  • /m, n/ nwere ike ịnụ dị ka [ŋ] mgbe ọ na-esote /k/.
  • /w/ nwere ike ịnụ dị ka [ʋ] mgbe ọ na-esote ụdaume. Enwere ike ịnụ ya dị ka [v] mgbe ọ dị n'etiti ụdaume abụọ dị elu, a pụkwara ịnụ ya n'efu dị ka [β] mgbe ọ nọ n'etiti mkpụrụedemede na-abụghị elu na ụdaume dị elu.
  • /r/ nwere ike ịnụ dị ka [ɾ] n'okwu ngwa ngwa.
  • /t̪, d/ mgbe a na-eme ka ọ dị ka [t̪j, dj], enwere ike ịnụ ya dị ka ụda [tʃ, dʒ] mgbe ọ na-ekwu okwu ngwa ngwa.

Mkpụrụedemede

[dezie | dezie ebe o si]
N'ihu Central Ịlaghachi azụ
N'akụkụ i u
N'etiti e o
Emeghe a
  • Enwere ike ịnụ schwa epenthetical [ə̆] n'etiti ụdaume homorganic.
  • /e/ nwere ike ịnụ dị ka [ɛ] okwu-etiti na mkpụrụedemede mechiri emechi, na mkpụrụedemade a na-ekwusi ike na nke a na-emesi ike.
  • /a/ nwere ike ịnụ dị ka [ə] okwu-n'ikpeazụ na ma na mkpụrụedemede a na-ekwusi ike na nke a na-echusi ike.[1]

Ihe odide

[dezie | dezie ebe o si]
  1. Taber (2015). Luang Grammar and Phonology Sketch. SIL International. 

Njikọ mpụga

[dezie | dezie ebe o si]

Templeeti:Central Malayo-Polynesian languages