Gaa na ọdịnaya

Asụsụ Pazeh

Shí Wikipedia, njikotá édémédé nke onyobulạ

Pazeh (a na-asụkwa Pazih, Pazéh ) na Kaxabu bụ asụsụ ndị Pazeh na Kaxabu, ndị Taiwanese gbara agbata obi . Asụsụ a bụ Formosan, nke ezinụlọ asụsụ Austronesia . Ọkà okwu ikpeazụ fọdụrụ n'asụsụ Pazeh nwụrụ n'afọ 2010, mana ndị na-asụ Kaxabu iri na abụọ ka dị.

Ahaziri Pazeh na Kaxabu dị ka asụsụ Formosan nke ezinụlọ asụsụ Austronesia .

Mgbanwe ụda

[dezie | dezie ebe o si]

Asụsụ Pazih jikọtara fọnịm Proto-Austronesia ndị a (Li 2001:7).

  1. *C,*S > s
  2. *D, *Z > d
  3. *k, *g >k
  4. *j,*s > z
  5. *S 2, *H > h
  6. * N, *ñ > l
  7. *r,*R > x

Akụkọ ihe mere eme

[dezie | dezie ebe o si]

N'ihi ajọ mbunobi nke ndị Pazeh chere ihu, tinyere ndị obodo Taiwan ndị ọzọ, Hoklo Taiwanese bịara ịchụpụ Pazeh. [1] [2]

Ọnụọgụ

[dezie | dezie ebe o si]

Pazeh na Saisiyat bụ naanị asụsụ Formosan na-enweghị usoro ọnụọgụgụ bipartite nwere ma ọnụọgụ mmadụ na nke na-abụghị nke mmadụ (Li 2006). [3] Pazeh bụkwa naanị asụsụ nke mejupụtara ọnụọgụgụ 6 ruo 9 site na mgbakwunye (Otú ọ dị, Saisiyat, nke ya na Pazeh nwere njikọ chiri anya, na-akọwa nọmba 7 dị ka 6 + 1, na 9 dị ka 10 - 1.)

  • 1 = ida adang
  • 2 = uwa
  • 3 = turu
  • 4 = zuru oke
  • 5 = ikpe
  • 6 = 5 + 1 = xaseb-uza
  • 7 = 5 + 2 = xaseb-i-dusa
  • 8 = 5 + 3 = xaseb-i-turu
  • 9 = 5 + 4 = xaseb-i-supat

Nọmba "ise" na Pazeh, xasep, yiri Saisiyat Laseb, Taokas hasap, Babuza nahup, na Hoanya hasip (Li 2006). Li (2006) kwenyere na myirịta yiri ka ọ bụ n'ihi ịgbazinye ego karịa ka a na-esikarị. Laurent Sagart na-ewere ọnụọgụgụ ndị a dị ka ndogide ochie sitere na Proto-Austronesia, mana Paul Jen-kuei Li na-ewere ha dị ka ihe ọhụrụ ime obodo. N’adịghị ka Pazeh, asụsụ ụmụ amaala Plains ndị a nakwa asụsụ Atayalic na-eji 2 × 4 akọwa nọmba 8. ( Asụsụ Atayalic nakwa Thao na-ejikwa 2 × 3 gosi nọmba 6.) Saisiyat, Thao, Taokas, na Babuza na-eji 10 − 1 akọwa 9, ebe Saisiyat na-eji 5 + 1 akọwa 6 dị ka Pazeh si eme. [4] Asụsụ Ilongot nke Philippines na-enwetakwa ọnụọgụgụ n'otu ụzọ ahụ Pazeh si eme (Blust 2009: 273). [5]

Ọzọkwa, ọnụọgụgụ nwere ike ịrụ ọrụ dị ka ma aha na ngwaa n'asụsụ Formosan niile, gụnyere Pazeh.

Ntụaka

[dezie | dezie ebe o si]

Ihe ndetu

[dezie | dezie ebe o si]

 anya n’oge ngwụcha narị afọ nke 18. [ ka mma asụsụ nke mejupụtara ọnụọgụgụ 6 ruo 9 site na mgbakwunye (Otú ọ dị, Saisiyat, nke ya na Pazeh 

Akwụkwọ akụkọ

[dezie | dezie ebe o si]

  

Njikọ mpụga

[dezie | dezie ebe o si]

 

  1. Loa. "Pazeh Poets Honored at Ceremony", Taipei Times, 26 June 2008. (in en)
  2. Hua. "Pazeh Writers Get Awards for Preserving Language", Taipei Times, 15 June 2014. (in en)
  3. Li (2006). "Numerals in Formosan Languages" (in en). Oceanic Linguistics 45 (1): 133–152. DOI:10.1353/ol.2006.0014. 
  4. Li (2006b). "Táiwān nándǎo yǔyán de àomì" (in zh). Zhōngyāng Yánjiùyuàn xuéshù zīxún zǒnghuì tōngxùn 15 (1): 59–62. 
  5. Blust (2009). The Austronesian Languages (in en). Canberra: Pacific Linguistics.