Kaneko Fumiko
Kaneko Fumiko (金子 文子, Kaneko Fumiko; January 25, 1903 – July 23, 1926[1]) or rarely Pak Fumiko and Pak Munja (Korean: 박문자; Hanja: 朴文子), was a Japanese anarchist and nihilist. She was convicted of plotting to assassinate members of the Japanese Imperial family.
Oge ọ malitere
[dezie | dezie ebe o si]Aikani Kaneko Fumiko na mpaghara Kotobuki nke Yokohama, Japan, n'Oge Meiji. Nne na nna ya bụ Fumikazu Saeki, sitere n'ihe samurai, na Kikuno Kaneko, nwa ike nke onye ọrụ ugbo. Ebe ọ bụ na di na-ahụ ahụ alụghị di na nkenke, a pụghị idebanye aha Kaneko dị ka Saeki. [Ihe e dere n'ala ala peeji] [citation need]
N'afọ ndị mbụ ya, Kaneko ndị ndụ ya dị ka nke nwere obi ụtọ. Nna ya ọrụ dị ka onye mgba, na-enyere ike aka n'agbanyeghị ego ha dị ala. Otú ọ dị, Fumikazu mechara hapụ ọrụ ya, ahụ nhakwara ahụ ugboro ugboro. Ọkụre omume ịgba chaa chaa, ihe, na imegbu Kikuno. Ya na ụmụ ndị ọzọ na-enwe mmetụta, nwanne ekere Kikuno bụ Takano, onye o mechara lụọ mgbe ọ hapụsịrị Kikuno.[2]
Kaneko chere ihe ịma aka ihu n'ihi ọkwa ya na-enweghị akwụkwọ, nke mere ka ọ "hụ ndị ọchịchị anya". E kweghị James ịga ụlọ akwụkwọ.[1] Ọ bụ ezie na ụfọdụ ụlọ akwụkwọ na-enye klas ndị a họpụtara ahọpụta n'ụzọ bụ isi 5, a chụpụrụ ya n'ihe owuwu ụlọ akwụkwọ ahụ, na-enwetaghị ha, ọ dịkwa obere ka o ruru eru maka ngụsị akwụkwọ. N'agbanyeghị mmetụta ọjọọ ndị a na mmekọrịta ya, Kaneko nwere ọganihu n'ọmụmụ ihe ya.[4] Mgbe Fumikazu nwụsịrị, Kikuno nwere ọtụtụ ndị ikom dị ike, ma ndị ikom a mere ka ọnọdụ ndụ ha ka mma. Ezinụlọ ahụ dara ogbenye, a kọkwara na Kikuno chere echiche ire Kaneko nye ndị ọgaranya, na-ahapụ echiche ahụ nanị mgbe ọ matara na ndị ọchịchị Japan ga-echebe Kaneko.[5] N'oge a, Kaneko kewapụrụ nne ya, na obere oge na nne nne ya mgbe a mụrụ ya.
N'afọ 1912, nne nne Kaneko, Mutsu Saeki-Iwashita, gara ma hazie ka Kaneko kwaga Korea, ebe nwanne nne ya na-enweghị nwa kuchiri ya. Tupu ọpụpụ Kaneko, edebanyere aha ya dị ka nwanne nne ya - ihe a na-emekarị n'oge ahụ maka ụmụaka a mụrụ n'alụghị di.[6]
Ndụ na Korea
[dezie | dezie ebe o si]N'oge na-adịghị anya mgbe ọ bịarutere Korea, Kaneko chọpụtara na a gaghị kuchie ya ma ọ bụ nweta ọnọdụ ndụ dị elu ọ tụrụ anya ya. N'afọ mbụ, ndị ikwu ya nọgidere na-eme ka ọ bụrụ na ha etinye ya n'ezinụlọ site n'ikwe ka o jiri aha nna Iwashita. Otú ọ dị, omume a kwụsịrị, a na-akpọkwa ya aha nna mbụ ya, Kaneko. Nne nne ya mere ka ndị ọbịa mara ya dị ka nwatakịrị e si n'aka ndị na-enweghị ihe jikọrọ ya na ya kpọrọ ya n'ihi ọmịiko. Ma nne nne ya ma nwanne nne ya mesoro ya dị ka odibo. Ọ bụ ezie na ha nwere ike ibu ụzọ bu n'obi kuchie ya, Kaneko kwenyere na ha kpebiri ngwa ngwa na ọ gaghị adaba n'ihi na a na-eche na ọ bụ onye na-enweghị ọzụzụ na ịzụlite ya.
Kaneko nwere ike ịga ụlọ akwụkwọ mgbe niile na nke mbụ ya n'oge ọ nọ na Korea. Otú ọ dị, ndị ikwu ya gbochiri ihe ndị ọ na-agụ akwụkwọ na ọrụ ụlọ akwụkwọ iwu. Ọ bụ ezie na e kwere ya nkwa na mbụ agụmakwụkwọ ga-eduga na kọleji, a hapụrụ ya ka ọ gụchaa akwụkwọ praịmarị ma debanyeghị ya n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị. Mgbe ọ gụsịrị akwụkwọ, a chọrọ ka ọ wepụta oge ya niile n'ọrụ ụlọ. O mechara kọwaa oge a dị ka oge kachasị sie ike n'oge ya na Korea.
Ndị ikwu ya metọrọ Kaneko. N'agbanyeghị akụnụba ha, e nyere ya obere uwe na ihe oriri ma na-ata ya ahụhụ ugboro ugboro site na iti ya ihe ma ọ bụ ịnapụ ya nri maka omume ọjọọ. N'oge ụfọdụ, mmetọ ahụ siri ike nke na ọ tụlere igbu onwe ya. N'oge ọ nọ na Korea, ọ hụkwara mmeso ọjọọ ndị Korea na-emeso ndị ikwu ya na ndị Japan ndị ọzọ bi na ya.
Ịlaghachi Japan
[dezie | dezie ebe o si]N'afọ 1919, mgbe ọ dị afọ iri na isii, e zigara Kaneko Fumiko n'ezinụlọ nne ya na Japan. E kwenyere na nke a bụ n'ihi na nne nne ya na nwanne nne ya, na-achọghị ịhazi alụmdi na nwunye maka ya, weere ya dị ka onye ruru eru ịlụ di ma ọ bụghịzi ọrụ ha. Ọ maliteghachiri ibi na nne na nna ya ochie wee malite iso nwanne nna ya Motoei nwee mmekọrịta chiri anya, onye edebanyere aha ya dị ka nwanne ya nwoke n'ihi ọnọdụ ndebanye aha ya. [Ihe e dere n'ala ala peeji] [citation needed]
N'oge a, Kaneko na nna ya jikọtara, mgbe ụfọdụ ya na ya bi. Nna ya nwara ịhazi alụmdi na nwunye n'etiti Kaneko na Motoei. Otú ọ dị, ndokwa a mebiri mgbe Motoei matara na Kaneko na nwa okorobịa ọzọ nwere mmekọrịta. O kwuru na itinye aka ya na-egosi na ọ ga-abụ na ọ gafere ịbụ nwa agbọghọ na-amaghị nwoke, nke, n'echiche ya, mebiri nkwekọrịta ya na nna ya. [Ihe e dere n'ala ala peeji] [citation needed]
Mgbe ihe omume a gasịrị, e zigara Kaneko ka ya na nna ya biri ọzọ. Otú ọ dị, oge ya n'ebe ahụ gosipụtara enweghị afọ ojuju, ebe ọ na-ekweghị ka ọ gaa n'ihu na agụmakwụkwọ ọ chọrọ. N'afọ 1920, ọ kwagara Tokyo.[12]
Ahụmahụ na Tokyo
[dezie | dezie ebe o si]Mgbe Kaneko rutere Tokyo na 1920, ọ na nwanne nna ya biri na mbụ ma n'oge na-adịghị anya nweta ọrụ dị ka nwa agbọghọ na-ede akwụkwọ akụkọ. Ọ rịọrọ ka a kwụọ ụgwọ ọnwa ya iji kpuchie ụgwọ ndebanye aha maka ụlọ akwụkwọ abụọ na-agụkọ akwụkwọ ọnụ wee malite ịga klas na mgbakọ na mwepụ na Bekee. Site n'ọrụ ya, Kaneko zutere ìgwè dị iche iche, gụnyere The Salvation Army na ndị otu anarchist, nihilist, na ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị bụ ndị na-akwalite echiche mgbanwe ha n'okporo ámá. Otú ọ dị, ọrụ ahụ gosipụtara ihe ịma aka. Onye were ya n'ọrụ jiri ndị ọrụ ya mee ihe ma mee ihe ọjọọ, na-ahapụ Kaneko obere oge maka ọmụmụ ya. N'ikpeazụ, ọ hapụrụ ọrụ ahụ.
Kaneko nọgidere na-enwe mmekọrịta na ndị agha nzọpụta n'oge na-adịghị anya mana ọ masịghị nkwenkwe ha. Njikọ ya na otu ahụ kwụsịrị mgbe enyi ya bụ Onye Kraịst kewapụrụ onwe ya, na-atụ egwu na mmetụta ya maka ya na nkwenye okpukpe ya megidere. N'inwe olile anya ịgbanahụ ihu abụọ a na-eche na ọ bụ nke Salvation Army, ọ sonyeere òtù ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị mana ọ dara mbà mgbe ọ hụrụ ihe ndị yiri ya n'etiti ndị otu ya. Nke a mere ka ọ kewapụ onwe ya n'òtù ndị a haziri ahazi ma nabata ụzọ dị iche iche maka ime ihe ike.
Kaneko gara n'ihu na-aga ụlọ akwụkwọ n'oge a na-eme nchọpụta onwe onye na echiche. N'afọ 1922, ọ zutere Hatsuyo Niiyama n'ụlọ akwụkwọ abalị. Kaneko kọwara Hatsuyo dị ka "enyi ya kachasị nso" n'ihe ndekọ ya ma nye ya otuto maka iwebata ya na ọrụ nke ndị na-eche echiche dị ka Max Stirner, Mikhail Artsybashev, na Friedrich Nietzsche, nke metụtara mgbanwe Kaneko site na ọchịchị onye kwuo uche ya gaa na anarchism na nihilism.
N'oge a, Kaneko zutekwara Pak Yol, onye Korea na-eme ihe ike nke nwere ọtụtụ echiche ya. Mgbe ọ hapụsịrị òtù ndọrọ ndọrọ ọchịchị, Kaneko malitere iso Pak na-arụkọ ọrụ iji chụsoo ọhụụ ya nke ime ihe na mgbanwe.
Kaneko na Pak bipụtara magazin abụọ na-ekwu maka ihe ịma aka ndị Korea na-eche ihu n'okpuru ọchịchị alaeze Japan. Ọ bụ ezie na ha etinyeghị aka na mmegharị nnwere onwe Korea, akwụkwọ ndị ahụ gosipụtara nkwenkwe ha siri ike. Akụkọ Kaneko dere maka magazin ndị a so n'omume ya doro anya. N'agbata afọ 1922 na 1923, ha guzobekwara otu a na-akpọ Futei-sha (Society of Malcontents), nke Kaneko kọwara dị ka ịkwado ime ihe megide gọọmentị.
Ọrụ ha dọtara uche gọọmentị, ha batakwara n'okpuru nyocha dị ukwuu. Mgbe nnukwu ala ọma jijiji nke Kantō nke 1923, nchegbu ọha na eze mere ka a tụọ egwu na ndị Korea, ọtụtụ n'ime ha na-agba mbọ nnwere onwe, nwere ike iji ọgba aghara ahụ mee nnupụisi. Gọọmentị Japan meghachiri site na njide buru ibu, karịsịa na-elekwasị anya na ndị Korea, na obere ihe akaebe. Pak na Kaneko so na ndị e jidere.
Mgbe ogologo oge ikpe gasịrị, a mara Kaneko na Pak ikpe ịgba ọchịchị mgba okpuru maka ebubo na ha na-anwa inweta bọmbụ iji gbuo Emperor Taishō ma ọ bụ Hirohito. Ha kwupụtara ebubo ahụ, ọ bụ ezie na nkwupụta Kaneko yiri ka ọ gabigara ọrụ ya ókè, ikekwe dị ka omume ịchụ onwe onye n'àjà maka ebumnuche ha. N'oge ikpe ya, Kaneko dere akụkọ ndụ ya. Akwụkwọ ncheta a ka bụ isi ihe ọmụma banyere ndụ ya.
Kaneko na Pak, ndị nwere mmekọrịta ịhụnanya n'ọtụtụ oge ha na-emekọ ihe ọnụ, lụrụ di na nwunye n'ụzọ iwu kwadoro ụbọchị ole na ole tupu a maa ha ikpe. Onye na-akọ akụkọ ihe mere eme bụ Hélène Bowen Raddeker kọwara dị ka ihe na-eme iji "kwado ihe na-emegide onwe ya n'eziokwu ahụ bụ na steeti Japan jikọtara ha n'ụzọ iwu kwadoro na ndụ tupu ha ejikọta ha n'iwu n'ọnwụ". A mara ha abụọ ikpe ọnwụ, mana mgbaghara eze ukwu gbanwere ikpe ha ka ọ bụrụ Mkpọrọ ndụ ha niile. Kaneko jụrụ commustation ahụ, dọwaa ya, ma jụ ikele eze ukwu ahụ.
Ọ bụ ezie na Pak lanarịrị mkpọrọ ya ma mesịa tọhapụ ya, a kọrọ na Kaneko gburu onwe ya n'ime ụlọ mkpọrọ ya na 1926. Ọnwụ ya mere n'ọnọdụ a na-enyo enyo.
Echiche
[dezie | dezie ebe o si]Echiche Kaneko banyere nihilism gbanwere ka oge na-aga, dịka egosiri na nkwupụta o mere n'ụlọ ikpe na 1925: "N'oge gara aga, m kwuru 'M na-agọnahụ ndụ'... ịgọnahụ m ndụ niile enweghị isi... Ka nkwenye nke ndụ siri ike, ka ike okike nke ndụ - ịgọnahụrụ ya na nnupụisi. Ya mere, m na-akwado ndụ. "Ọ mere ka echiche ya doo anya nkwenye nke ịdị ndụ maka onye nihilist, na-ekwu, "Ịdị ndụ abụghị otu ụzọ na-amalite na-agbaso naanị inwe mmegharị nke otu onye na-aga n's, ọ ga-eme ka ọ bụrụ na-agagharị...[but]
Nkwenkwe anarchist nke Kaneko kwadoro site n'ịjụ Ịhụ mba n'anya, usoro eze ukwu, na dị ka nkwenye na-adịghị mma banyere ọdịdị nke mgbanwe. N'oge ikpe ya, ọ kọwara echiche dị n'azụ atụmatụ ya na Pak ịtụ bọmbụ na eze ukwu, na-ekwu, "Anyị chere na ịtụ bọmbị iji gosi na ya onwe ya ga-anwụ dị ka mmadụ ọ bụla ọzọ. "Ọ jụrụ "echiche nke iguzosi ike n'ihe nye eze ukwu na ịhụnanya maka mba" dị ka "echiche ndị na-ekwu okwu nke obere ìgwè ndị nwere ihe ùgwù na-eji emezu anyaukwu na ọdịmma ha". Kaneko lere mgbanwe anya dị ka iji dochie otu ụdị ikike na nke ọzọ, na-ekwu, "[Revolution] pụtara naanị iji dochie anya otu ikike na nke abụọ. "Ọ duziri mbọ ya iji kpochapụ ụdị ikike niile. O kwenyere na ọ bụ ezie na ịgwọ ihe ọjọọ ọha na eze agaghị ekwe omume, ndị mmadụ nwere ike ịchọta ihe onwe ha pụtara site n'omume ndị kwekọrọ na ịdị adị ha, n'agbanyeghị ihe si na ya pụta, na-ekwu, "Ọ dịghị mkpa ma ọrụ anyị na-arụpụta ihe bara uru ma ọ bụ na ọ bụghị... nke a ga-enyere anyị aka ime ka ndụ anyị kwekọọ ozugbo na ịdị adị anyị".
Echiche siri ike nke Kaneko banyere nha anya nwoke na nwanyị pụtara ìhè na nkwado ya na ụmụ nwanyị ndị ọzọ.[1] O wutere ya karịsịa n'ihi mmetụta eze, dị ka e gosiri mgbe nwanne nna ya gbara ya ume ka ọ kwụsị akwụkwọ ma lụọ onye ọchụnta ego, na-ekwu na ya "ga-abụ onye na-akpa ego". Ọ bụ ezie na o yighị ka o kwenyeghị n'ụzọ zuru ezu echiche nwanne nna ya, o kwuru na n'ihe ndekọ ya na ọ na-enwere onwe ya, "ọ dịghịzi... n'okpuru nchịkwa nke onye ya na ya zụlitere."
Kaneko gosikwara ịdị adị nke nwoke idina nwoke n'ime pati onye kwuo uche ya. Ọ kwụsịrị mmekọrịta ya na Segawa, onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị, mgbe o kwusịrị nchegbu banyere ihe ga-esi na mmekọrịta ha pụta, dị ka afọ ime. O kwuru na ya "tụ anya na ọ ga-arụ ọrụ ụfọdụ" wee chọpụta na "a na-erigbu ya ma jiri ya mee ihe." [1] O kwuru na omume dị otú ahụ gosipụtara ọdịda sara mbara nke ndị na-akwado ọchịchị onye kwuo uche ya kwadoro echiche nke ịha nhata. Kaneko gbara aka n'ụkpụrụ abụọ nke na-etinye ọrụ maka mmekọrịta n'ahụ ụmụ nwanyị ka ọ na-ejide ụmụ nwoke.
N'omenala a ma ama
[dezie | dezie ebe o si]- Kaneko na, karịsịa, e gosipụtara ikpe ya na ihe nkiri 2017 Anarchist from Colony .
- A tụlere akwụkwọ akụkọ nwere foto Kaneko na Maazị Sunshine.
Hụkwa
[dezie | dezie ebe o si]- Anarchism na Japan
- Ihe mere na Amakasu
- Ihe mere na Toranomon
- Mmegide ndị Japan n'oge Shōwa
- Mgbalị igbu Hirohito
Edensibia
[dezie | dezie ebe o si]Ihe ndị e dere n'akwụkwọ
[dezie | dezie ebe o si]Akwụkwọ
[dezie | dezie ebe o si]
Ịgụ ihe ọzọ
[dezie | dezie ebe o si]- Ebrey, Patricia Buckley; Walthall, Anne; Palais, James B. (2006). East Asia: A Cultural, Social, and Political History. Houghton Mifflin Company. ISBN 0-618-13384-4.
{{cite cite book}}: CS1 maint: multiple names: authors list (link)
- "Park Yeol, Kaneko Fumiko, and Korean Anarchism". February 1, 2007. Retrieved January 3, 2009.
- Bowen Raddeker, Hélène (March 2002). "Resistance to Difference: Sexual Equality and its Law-ful and Out-law (Anarchist) Advocates in Imperial Japan". Intersections: Gender, History and Culture in the Asian Context (7). Retrieved 2009-01-03.