Kayardild
Kayardild bụ nke Tangkic na-anwụ anwụ nke ndị Kaiadilt na-asụrụ na South Wellesley Islands, n'ebe ugwu-amata Queensland, Australia. Ndị ọzọ nọ n'ime ahụ ahụ Yangkaal (nke ndị Yangkaal na-asụ), Lardil, na Yukulta (Gangalidda)).
Kayardild bụ Asụsụ nọ n'ihe ize ndụ, nke a na-ewere dị ka nke nke nta ka ọ ike.[1] N'afọ 1981, e nwere ihe dị ka mmadụ iri ise na-asụ Kayardild. Akọ ndị na-ekwu okwu Kayardild ọgbara nke ukwuu ndọrọ afụ 1940 n'ihi ụgbọ ndị e zuru ohi.[2] Ka ọ na-erule n'afọ 1981, e nwere ndị na-asụ asụsụ iri ise. [2] Na ọnụ ọgụgụ nke afọ 2016, e nwere ike.[1]
Ọmụmụ ụdaolu
[dezie | dezie ebe o si]| Mpaghara | Akụkụ dị iche iche | Apical | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Bilabial | Velar | Palatal | Ezé ezé | Alveolar | Retroflex | |
| Plosive | p | k | c | t̪ | t | ʈ |
| Ụgbọ imi | m | ŋ | ɲ | n̪ | n | ɳ |
| Ihe na-atọ ụtọ | r | |||||
| N'akụkụ | l | |||||
| Ihe atụ | w | j | ɻ | |||
| N'ihu | Ịlaghachi azụ | |
|---|---|---|
| N'akụkụ | i iː | u uː |
| Emeghe | a aː | |
Asụsụ
[dezie | dezie ebe o si]A mara Kayardild maka ọtụtụ ihe omume ya iche, iche ikpe nke ihe ruru ọkwa anɔ, ojiji nke okwu-ọkwa iji mee ka interclausal na ihe ndị dị ka ụzọ interclausal, usoro ụzọ nke njedebe 'okwu okwu' nke na- mgbanwe ndị ọbịa ha site na aha gaa na ngwaa morphologically. Ifịdị ya nke ọma maka ikwe ka ọ bụ naanị otu ọkwa miri emi. Kayardild bụ nwanne a maara nke a na-asụrụ ebe akara oge na-akpa na aha na ngwaa.[2]
Ndị na-ekwu okwu na-enwekarị mmasị maka usoro okwu isiokwu-ihe-okwu. [3]
Ihe odide
[dezie | dezie ebe o si]- ↑ Census 2016, Language spoken at home by Sex (SA2+) (en-au). stat.data.abs.gov.au. Australian Bureau of Statistics. Archived from the original on 26 December 2018. Retrieved on 2017-10-29.
- ↑ Dorian (2002). "Commentary: Broadening the Rhetorical and Descriptive Horizons in Endangered-Language Linguistics". Journal of Linguistic Anthropology 12 (2): 134–140. DOI:10.1525/jlin.2002.12.2.134.
- ↑ Evans (1995). A Grammar of Kayardild: With Historical-comparative Notes on Tangkic. Berlin: Walter de Gruyter. ISBN 978-3-11-012795-9.
Akwụkwọ
[dezie | dezie ebe o si]- Evans (1995a). "Current Issues in Australian languages", in Goldsmith: The Handbook of Phonological Theory, 1st, Blackwell Handbooks in Linguistics, Blackwell, 723–761.
- Evans (1995b). A Grammar of Kayardild: With Historical-comparative Notes on Tangkic (in en). Berlin: Walter de Gruyter. ISBN 978-3-11-012795-9.
Ịgụ ihe ọzọ
[dezie | dezie ebe o si]- Evans (1988). "Odd topic marking in Kayardild", in Austin: Complex sentence constructions in Australian Languages, Typological Studies in Language. Amsterdam: John Benjamins, 219–266. DOI:10.1075/tsl.15.11eva. ISBN 978-90-272-2887-1.
- Evans (1992). Kayardild Dictionary and Thesaurus. University of Melbourne: Department of Linguistics and Language Studies.
- Evans (1995c). "The Kayardild language", in Robinson: Voices of Queensland. Melbourne: Oxford University Press.
- Evans (1995d). "Multiple case in Kayardild: anti-iconicity and the diachronic filter", in Plank: Double case. Agreement by Suffixaufnahme. Oxford University Press, 396–428. ISBN 9780195087758.
- Evans (2001). "Typologies of agreement: some problems from Kayardild". Transactions of the Philological Society 101 (2): 203–234. DOI:10.1111/1467-968X.00118.
- Round (2013). Kayardild Morphology and Syntax. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-965487-1.
- Round (2016). "The theory of feature systems: one feature versus two for Kayardild tense-aspect-mood". Morphology 27 (1): 1–55. DOI:10.1007/s11525-016-9294-3.