Gaa na ọdịnaya

Saisiyat

Shí Wikipedia, njikotá édémédé nke onyobulạ
Saisiyat
SaiSiyat
Spoken in: Taiwan
Total speakers: 4,750
Language family: Tustrunizit
 Northwest Formosan
  Saisiyat
Language codes
ISO 639-1: none
ISO 639-2:
ISO 639-3: xsy 
Formosan languages.png

Saisiyat (mgbe ụfọdụ a na-asụ Saisiat) bụ ahia nke Saisiyat, Ndị obodo Taiwan.  Ọ bụ Asụsụ Formosan nke akara Austronesian.  O nwere ihe dịka ndị ọkà okwu 4,750.

Mpaghara asụsụ Saisiyat dị obere, dị n'ebe ugwu ọdịda anyanwụ nke obodo ahụ n'etiti mpaghara Hakka Chinese na Atayal n'ugwu (Wufeng, Hsinchu; Nanchuang na Shitan, Miaoli).

E nwere ahụmahụ: Ta'ai (North Saisiyat) na Tungho (South Saisiyat).  A na-asụ Ta'ai na Hsinchu ma na-asisa Tungho na Miao-Li.

Kulon, akara Formosan na-adịghị adị, nwere njikọ chiri anya na Saisiyat mana onye ọka iwere Taiwanese Paul Jen-kuei Li weere ya dị ka dị iche iche..

Taa, otu puku Ndị Saisiyat nkwado eji eji Saisiyat eme ihe.  Ọtụtụ ndị na-eto eto na-eji Hakka ma ọ bụ Atayal kama, maka ole na ole na-asụrụ Saisiyat.  Ndị na-asụ Hakka Chinese, ndị na-asụrụ Atayal na ndị na-ekwu Saisiyat na-ebi n'otu.  Ọtụtụ Saisiyat nwere ike ikwu Saisiyat, Hakka, Atayal, Mandarin, na, mgbe ụfọdụ, Min Nan.  Ọ bụ ebe na Saisiyat nwere ọnụ ọgụgụ buru ibu nke ndị na-asụ ya, ahụ nọ n'ihe ize ndụ.

Ọmụmụ ụdaolu

[dezie | dezie ebe o si]

Mkpụrụ okwu

[dezie | dezie ebe o si]
Nchịkọta ụdaume
Akpụkpọ ahụ Alveolar Post-alveolar N'azụ Mkpịsị aka
Ụgbọ imi m n ŋ
Plosive p t k ʔ
Ihe na-esiri ike s z ʃ h
Ihe atụ w l ɭ j
Ihe na-atọ ụtọ r
Monophthongs
  N'ihu Central Ịlaghachi azụ
N'akụkụ i    
N'etiti etiti     o
N'etiti   ə  
N'etiti oghere œ    
Emeghe æ ä  

Orthography

[dezie | dezie ebe o si]
  • a - [ä]
  • ae - [æ]
  • b - [β]
  • e - [ə]
  • ng - [ŋ]
  • oe -
  • s - [s/θ]
  • S - [ʃ]
  • y - [j]
  • z - [z/ð]
  • ' - [ʔ]
  • aa/aː - [aː]
  • ee/eː - [əː]
  • ii/iː - [iː][1]

Nchịkọta okwu

[dezie | dezie ebe o si]

Ọ bụ ebe ahụ ọ na- pastọ maka ngwaa ọhụrụ, [1] Saisiyat bụ akara ngosi nke isiokwu siri ike (ya bụ, SVO), ma na-agbanwe gaa n'asụsụ ebubo, ebe ọ ka nwere onyinye nkewa ergativity nkewa (Hsieh & Huang 2006:91).  Pazeh na Thao, bụkwa ụgwọ Northern Formosan, bụ naanị Asụsụ Formosan ndị ọzọ na-enye eze maka iwu SVO..

Ntinye aha na Saisiyat
Nkọwa okwu Nkọwapụta aha Oge/Ihe Omume
Onye Ọrụ ka-ma-V ka-pa-V Ọdịnihu Dị Mma
Onye ọrịa ka-V-en, V-in- ka-V-en, V-in- Ọdịnihu (maka ka-V-en), Zuru oke (maka V-in-)
Ebe ka-V-an ka-V-an Ọdịnihu
Ngwá Ọrụ ka-V, Ca-V (ịgbanwe ugboro abụọ) ka-V, Ca-V (ịgbanwe ugboro abụọ) Ọdịnihu

Akwụkwọ Nsọ

[dezie | dezie ebe o si]

Saisiyat enweela sitere n'aka ndị Japan n'ihi Ndị Japan bi na Taiwan na Mandarin n'ihi na ọrụ Taiwan na-agba ume maka ọrụ ahụ.  O ekiri, sitere na Hakka ọ bụ ebe na nke a iche iche iche n'etiti olumba ndị ọzọ dị iche iche na-ahụ ike na olumba ndịiche na-enwere ike siri ike.[2]

Ihe odide

[dezie | dezie ebe o si]

Ihe ndị e dere n'akwụkwọ

[dezie | dezie ebe o si]

Ọrụ ndị e depụtara

[dezie | dezie ebe o si]