Warang Citi
| Warang Citi | |
|---|---|
Mkpụrụedemede Warang Citi nwere mkpụrụedemede ukwu na mkpụrụedemede nta.[1] | |
| Ọtụ ȯ dị | Alphabet |
| Spoken languages | Ho |
| Okiké | Lako Bodra |
| Ȯgẹ | 1950s — present |
| Nké múrú ní |
original invention
|
| Ámá Unicode | U+118A0–U+118FF[1] |
| ISO 15924 | Wara |
| Lèkwá: Ihü á nwèríkí vú nkárí nke ólú IPA. | |
Templeeti:Contains special characters Warang Chiti (edekwara ka Varang Kshiti) bụ usoro ide ihe nke Lako Bodra mepụtara maka asụsụ Ho a na-asụ na East India. A na-eji ya eme ihe n'agụmakwụkwọ praịmarị na nke ndị okenye nakwa n'akwụkwọ dị iche iche.
Ọ bụ ya mere ndị ọkà okwu ya kacha nwee mmasị na ya, ọ na-abụkarịkwa nke a na-anabata karịa n'etiti ndị a kụziiri ya. Ọtụtụ ndị ọkà okwu ndị ọzọ na-ahọrọ nzipu ozi nke ihe ọmụma, Devanagari, ma ọ bụ Latin, mana Warang Chiti nwere aha ọma n'etiti ọtụtụ ndị na-asụ Ho.
Akụkọ ihe mere eme
[dezie | dezie ebe o si]Onye ndu obodo Bodra chepụtara ya dị ka ihe ọzọ karịa usoro ide ihe nke ndị ozi ala ọzọ nke Ndị Kraịst chepụtara. Ọ na-ekwu na Deowan Turi mepụtara mkpụrụ akwụkwọ ahụ na narị afọ nke 13, nakwa na a chọtara ya ọzọ n'ọhụụ ndị mmụọ ma mee ka Bodra mee ka ọ dị ọhụrụ.
Mkpụrụ okwu
[dezie | dezie ebe o si]Warang Citi dị nnọọ iche na usoro ide ihe ndị ọzọ dị na India, o nwekwara ihe dị iche iche dịka abugida na mkpụrụedemede.[1] Dịka ọ dị na Brahmic abugidas, mkpụrụedemede mgbochiume nwere ụdaume e ketara eketa, na-abụkarị /a/ ma ọ bụ /ɔ/ mana mgbe ụfọdụ /ɛ/. A naghị akpọ ụdaume dị n'ime ya na njedebe nke okwu ahụ. N'adịghị ka Brahmic abugidas, nakwa dịka ọ dị na mkpụrụedemede, a na-ede mkpụrụedemede ụdaume zuru ezu mgbe niile mgbe e desịrị mgbochiume ahụ, mkpụrụ edemede anaghị abụkarị ndepụta, ọ dịghịkwa mkpụrụ edemede virama.
Ọ na-agbaso iwu nke itinye mkpụrụedemede ukwu dịka e si eme ya n'asụsụ Bekee ma na-agbaso akara edemede Bekee. E nwere obere njikọ dị iche iche nke na-ejikọta ọnụ iji mepụta ụda ọhụrụ, e nwekwara mkpọchi njikọ nke a na-ejikwa site n'ịtụkọta n'ọnọdụ ụfọdụ. E dere ya site na aka ekpe gaa n'aka nri na ahịrị kwụ ọtọ.
Ederede ahụ na-amalite site na mkpụrụedemede Ong, nke kwekọrọ na Om na mkpụrụedemede Brahmic ndị ọzọ. O nwere mkpụrụ okwu iri atọ na abụọ n'ozuzu ya, ya na mkpụrụ okwu ukwu na obere.
Templeeti:NoteFoot Script error: No such module "Multiple image".

Numerals
[dezie | dezie ebe o si]Warang Citi na-eji ọnụọgụgụ nke ya. A na-eji ọnụọgụgụ 0–9 eme ihe n'ihe odide ọgbara ọhụrụ, mana akara maka ọnụọgụgụ buru ibu anaghịzi adị irè.
Unicode
[dezie | dezie ebe o si]E tinyere Warang Citi na Unicode Standard na June 2014 site na mwepụta nke ụdị 7.0.[2]
Ihe mgbochi Unicode maka Warang Citi bụ U+118A0–U+118FF. Ebe isi awọ na-egosi ebe koodu anaghị ekenye:
Edensibia
[dezie | dezie ebe o si]- 1 2 3 Everson, Michael (2012-04-19). N4259: Final proposal for encoding the Warang Chiti script in the SMP of the UCS.
- ↑ Warang Citi Number Eighty (U+118F1).
Njikọ mpụga
[dezie | dezie ebe o si]- Noto Sans Warang Chiti, a font made by Google
- Warang Citi alphabet at Omniglot.com