Asụsụ Uduk
Asụsụ Uduk
| Obere ụdị nke | Asụsụ Koman  |
|---|---|
| Mba/obodo | South Sudan, Sudan |
| Ụmụ amaala ka | River Nile |
| Ọkwa asụsụ Ethnologue | 5 Na-etolite |
Uduk, nke a makwaara dị ka Tw'ampa (Tʼwampa), bụ asụsụ Koman a na-asụ na Sudan n'akụkụ ókèala ya na Etiopia. Ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ndị niile gbagara n'ogige ndị gbara ọsọ ndụ na Etiopia n'oge Agha Obodo Sudan nke Abụọ, mana ha laghachiri Sudan ozugbo agha kwụsịrị. Mbilite [1]'ọnwụ nke esemokwu na mpaghara Blue Nile mgbe afọ 2011 gasịrị mere ka ndị Uduk banye n'ogige ndị gbara ọsọ ndụ na Ethiopia na South Sudan.
Ọmụmụ ụdaolu
[dezie | dezie ebe o si]Mkpụrụ okwu
[dezie | dezie ebe o si]| Bilabial | Ezé ezé | Alveolar | Post-alveolar | Palatal | Velar | Mkpịsị aka | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Enweghị ọchịchọ | p pʷ | t̪ [t̪ʷ] | t | c cʷ | k kʷ | ʔ | |
| Ndị a chọrọ | pʰ pʰʷ | t̪ʰ | tʰ [tʰʷ] | cʰ cʰʷ | kʰ kʰʷ | ||
| Ihe E Mere Eme | pʼ | t̪ʼ | tʼ tʼʷ | cʼ cʼʷ | kʼ kʼʷ | ||
| Nkwupụta | b bʷ | d̪ | d dʷ | ɟ ɟʷ | ɡ ɡʷ | ||
| Implosive | ɓ ɓʷ | ɗ ɗʷ | |||||
| Ihe na-egbu egbu | (ɸ) | s | ʃ ʃʷ | (x) | h | ||
| Ụgbọ imi | m [mʷ] | n | ɲ [ɲʷ] | ŋ ŋʷ | |||
| N'akụkụ | l | ||||||
| Ihe na-atọ ụtọ | r | ||||||
| Ihe ndị na-eru nso | j | w |
- Ndị na-esote n'ime oghere bụ allophones.
- Mkpụrụ okwu ndị dị n'ime oghere dị ụkọ ma ọ bụ dịpụrụ adịpụ.
Mkpụrụedemede
[dezie | dezie ebe o si]| N'ihu | Central | Ịlaghachi azụ | |
|---|---|---|---|
| N'akụkụ | i | u | |
| N'etiti | Ọ bụ | Ọ bụ n'oge a ka a na-eme ya | |
| Emeghe | a |
Edensibia
[dezie | dezie ebe o si]Sudan ozugbo agha kwụsịrị. Mbilite 'ọnwụ nke esemokwu na mpaghara Blue Nile mgbe afọ 2011 gasịrị mere ka ndị Uduk banye n'ogige ndị gbara
- ↑ Killian 2015, pp. 4f
- Don Killian (2015) "Topics in Uduk Phonology and Morphosyntax" Ph.D. thesis. Mahadum nke Helsinki.
- Don Killian na Harald Hammarström (2010) "Notes on the morphosyntax of Uduk"
- [Ihe e dere n'ala ala peeji] Proto-Koman phonology na lexicon. Afrika und Übersee 66, 259-297.